Program DüzeyiDoktora
Kazanılan DereceBiyoloji Alanında Doktora Derecesi / Doctor of Philosophy (PhD)
Program YöneticisiProf. Dr. Hüsniye SAĞLIKER – Biyoloji Anabilim Dalı/Bölüm Başkanı
Öğrenim DiliTürkçe
Yeterlilik Koşulları ve KurallarıDers başarısı; yarıyıl içi çalışmalar ve/veya yarıyıl sonu sınavı esas alınarak 100 puan üzerinden değerlendirilir. Yarıyıl sonu sınavının başarı notuna katkısı %40 ile %60 arasındadır. Öğrencinin bir dersten başarılı sayılabilmesi için başarı notunun en az CB (75/100) olması gerekir. Uzmanlık alan, danışmanlık, seminer, yeterlik çalışması ve tez çalışması gibi kredisiz dersler Başarılı (S) / Başarısız (U) olarak değerlendirilir ve not ortalamasına katılmaz. Yarıyıl sonu sınavına girebilmek için teorik derslerin en az %70’ine, uygulamalı derslerin ise en az %80’ine devam edilmesi zorunludur.
Program Tarihçesi
Biyoloji Doktora Programının açılmasına ilişkin Anabilim Dalı Kurulu kararı 31.03.2021 tarihinde Fen Bilimleri Enstitüsüne iletilmiş; programın açılması YÖK tarafından 29.04.2021 tarihli karar ile uygun görülmüştür. Program ilk doktora öğrencisini 2021-2022 Eğitim-Öğretim Yılı Güz yarıyılında kabul etmiştir. Program 2025-2026 Eğitim-Öğretim Yılında doktora düzeyinde eğitim-öğretim faaliyetlerini sürdürmektedir. Program; biyolojinin temel ve uygulamalı alanlarında ileri düzey kuramsal bilgi, deneysel araştırma, bilimsel problem çözme, özgün bilgi üretme ve bağımsız araştırma yürütme yetkinliği kazandıran araştırma odaklı bir doktora programıdır. Programın yapısı ders aşaması, bilimsel araştırma ve yayın etiği eğitimi, seminer, uzmanlık alan çalışmaları, yeterlik sınavı, tez önerisi, tez izleme süreci ve özgün doktora tezinden oluşur.
Program Profili
Programın amacı; biyoloji alanında ileri ve güncel bilgiye sahip, karmaşık biyolojik problemleri özgün araştırma sorularına dönüştürebilen, uygun deneysel ve analitik yöntemler geliştirebilen, bağımsız araştırma yürütebilen ve uluslararası bilimsel bilgi birikimine özgün katkı sağlayabilen araştırmacılar yetiştirmektir. Program ayrıca doktora öğrencilerinin biyolojik verileri eleştirel değerlendirmelerini, deneysel tasarım oluşturmalarını, ileri analiz yöntemlerini kullanmalarını, bilimsel sonuçlarını yayımlamalarını, disiplinler arası iş birlikleri geliştirmelerini ve bilimsel etik ilkelerini araştırma süreçlerinin tamamında uygulamalarını amaçlar. Programın normal süresi 8 yarıyıl, azami süresi 12 yarıyıl ve toplam iş yükü en az 240 AKTS’dir. İleri biyoloji dersleri Bilimsel Araştırma Yöntemleri ve Yayın Etiği Deneysel tasarım ve veri analizi Seminer Uzmanlık Alan Dersi Doktora yeterlik sınavı Tez önerisi Tez izleme komitesi çalışmaları Özgün doktora araştırması Bilimsel yayın ve sunum faaliyetleri Doktora tezi Uzmanlık Alanları Moleküler Biyoloji Genetik Botanik Zooloji Genel Biyoloji Ekoloji Çevre Biyolojisi Mikrobiyoloji Hücre Biyolojisi Biyokimya Fizyoloji Taksonomi ve Sistematik Toprak Biyolojisi ve Ekolojisi Bitki Fizyolojisi Biyoçeşitlilik Moleküler ve Ekolojik Araştırma Yöntemleri Biyolojik Veri Analizi Biyoloji Bölümünde farklı uzmanlık alanlarında akademik personel görev yapmakta; lisans, yüksek lisans ve doktora düzeyinde eğitim-öğretim faaliyetleri birlikte yürütülmektedir. Doktora öğrencileri Üniversitenin laboratuvarları, kütüphane ve elektronik veri tabanları ile araştırma altyapısından yararlanabilirler. Fen bilimleri araştırmalarında OKÜMERLAB ve OKÜTAL altyapılarından da yararlanılabilir.
Kabul ve Kayıt Koşulları
Bu programa öğrenci kabulü ve kayıt işlemleri, Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinin 5 inci ve 6’ncı maddeleri doğrultusunda yürütülmektedir. Adayların değerlendirilmesinde programın düzey ve niteliğine göre ALES puanı, lisans mezuniyet notu, yabancı dil puanı ile varsa bilim sınavı ve/veya mülakat sonucu esas alınmaktadır. Programa ilişkin kontenjanlar, başvuru koşulları, asgari puanlar, değerlendirme ölçütleri ve başarı sıralamasında kullanılacak ağırlıklar ile başvuru ve kesin kayıt tarihleri her güz ve bahar yarıyılı öncesinde Lisansüstü Eğitim Enstitüsü tarafından Enstitünün resmî web sayfasında ilan edilmektedir. Programa kabul edilen adayların kesin kayıt işlemleri, ilgili yarıyıl için yayımlanan ilanda belirtilen süre ve koşullar çerçevesinde gerçekleştirilir.
Ders Yapısı ve Kredileri
Doktora programı, tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilen öğrenciler için 21 krediden ve 7 dersten az olmamak üzere kredili dersler, uzmanlık alan ve danışmanlık dersleri, seminer dersi, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur. Programın toplam öğrenci iş yükü en az 240 AKTS’dir. Lisans derecesi ile kabul edilen öğrenciler için program; en az 42 kredilik 14 ders, uzmanlık alan ve danışmanlık dersleri, seminer dersi, yeterlik çalışması, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur. Programın toplam öğrenci iş yükü en az 300 AKTS’dir. Doktora yeterlik sınavına girebilmek için öğrencinin ders döneminde 60 AKTS’lik ders yükünü tamamlaması ve ilgili derslerden başarılı olması gerekir. Tez danışmanının uygun görmesi hâlinde öğrenci 12 AKTS’yi aşmamak üzere ilave ders alabilir.
Mezuniyet Koşulları
Bu programdan mezun olabilmek için öğrencinin; Tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş ise en az 7 ders ve 21 kredi, lisans derecesi ile kabul edilmiş ise en az 14 ders ve 42 kredi ders yükünü başarıyla tamamlaması, Uzmanlık alan, danışmanlık ve seminer derslerinden başarılı olması ve GNO’sunun en az 3,00 olması, Tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş ise toplam en az 240 AKTS, lisans derecesi ile kabul edilmiş ise toplam en az 300 AKTS tamamlaması, Doktora yeterlik sınavında başarılı olması ve tez önerisinin Tez İzleme Komitesi (TİK) tarafından kabul edilmesi, Tez savunmasına girebilmek için en az üç başarılı TİK raporu sunması, Doktora tez konusu ile ilişkili olarak, temel alanına göre Yönetmelikte belirlenen bilimsel yayın ve/veya patent koşullarından en az birini sağlaması, Doktora tezini Enstitü Tez Yazım Kılavuzuna uygun olarak hazırlaması ve jüri önünde başarıyla savunması, Kabul edilen tezin ciltlenmiş ve elektronik kopyalarını süresi içinde Enstitüye teslim ederek mezuniyet işlemlerini tamamlaması gerekir. Tez danışmanının uygun görmesi hâlinde öğrenci 12 AKTS’yi aşmamak üzere ilave ders alabilir. Tüm mezuniyet koşullarını sağlayan öğrenciye, kayıtlı olduğu programın YÖK tarafından onaylanmış adını taşıyan Doktora Diploması verilir. Mezuniyet tarihi, jüri üyelerince imzalanan tezin ciltlenmiş bir nüshasının Enstitüye teslim edildiği tarihtir.
Sınavlar, Ölçme ve Değerlendirme
Öğrencilerin akademik başarıları derslerin ve program çıktılarının niteliğine göre yazılı/sözlü sınav, literatür analizi, deneysel çalışma, laboratuvar uygulaması, veri analizi, araştırma önerisi, proje, bilimsel makale, seminer ve bilimsel sunum gibi doğrudan ve dolaylı ölçme araçlarından biri veya birkaçı kullanılarak değerlendirilir. Doktora yeterlik sınavında öğrencinin ileri biyoloji bilgisi, bilimsel problem çözme, araştırma tasarlama, yöntem seçme, verileri yorumlama ve bağımsız araştırma yapabilme yeterliliği değerlendirilir. Tez önerisi; özgünlük, bilimsel problem, hipotez, literatür, yöntem, uygulanabilirlik ve beklenen bilimsel katkı açısından değerlendirilir. Tez izleme sürecinde araştırmanın ilerlemesi, yöntemsel yeterliliği, veri kalitesi, analiz, bilimsel çıktı ve yayın potansiyeli izlenir. Doktora tezi ise özgün katkı, bilimsel yöntem, veri kalitesi, analiz ve yorum, yayın etiği, uluslararası literatüre katkı ve jüri önündeki savunma üzerinden değerlendirilir.
Üst Derece Programlarına Geçiş
Doktora, TYYÇ’nin en yüksek akademik derece düzeyidir. Program mezunları doktora sonrası araştırma, bilimsel araştırma projeleri ve ileri uzmanlık çalışmalarına devam edebilirler. Akademik kadrolara atanma, ilgili yükseköğretim mevzuatı ve ilan koşullarının sağlanmasına bağlıdır.
Önceki Öğrenmenin Tanınması
Öğrencilerin daha önce başka bir yükseköğretim kurumunda doktora düzeyinde başarıyla tamamladıkları derslerin tanınması, muafiyet ve intibak işlemleri öğrencinin başvurusu, ilgili Anabilim Dalı Kurulunun önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulunun kararı doğrultusunda gerçekleştirilir. Değerlendirmede dersin doktora düzeyi, içeriği, öğrenme çıktıları, kredi ve AKTS değeri, araştırma niteliği, öğrenci iş yükü ve ölçme-değerlendirme yöntemi birlikte dikkate alınır.
Mezunların Mesleki Profilleri
Biyoloji Doktora Programı mezunları, temel mesleki yeterlilikleri ve ilgili kurumların istihdam koşulları çerçevesinde üniversiteler ve araştırma merkezleri, kamu araştırma kuruluşları, biyoteknoloji ve Ar-Ge kuruluşları, çevre ve ekoloji araştırma birimleri, tarım, gıda ve biyolojik üretim sektörleri, moleküler biyoloji ve genetik laboratuvarları, biyolojik analiz ve kalite laboratuvarları, çevresel izleme ve biyoçeşitlilik projeleri ile bilimsel proje ve danışmanlık faaliyetlerinde görev alabilirler. Doktora derecesi akademik kadroya veya belirli bir mesleki pozisyona otomatik atanma hakkı sağlamaz; ilgili mevzuat ve kurum koşullarının ayrıca sağlanması gerekir.
